Phụ nữ vùng cao làm kinh tế từ thổ cẩm: Hành trình thoát nghèo từ đôi tay truyền thống

Lớn lên trong căn bếp nhuộm chàm của người Mông, chị Sùng Thị Lan thuộc từng tiếng thoi lách cách, từng sợi lanh se xoắn. Nhưng nhiều năm làm thổ cẩm, chị và phụ nữ trong bản vẫn chật vật mưu sinh. Mong muốn phục hồi nghề truyền thống và tạo sinh kế ổn định, năm 2018 chị quyết định thành lập Hợp tác xã Mường Hoa, khôi phục nghề nhuộm chàm, dệt lanh của đồng bào Mông ở Lào Cai.

Chị Sùng Thị Lan chia sẻ: "Để dệt được một tấm thổ cẩm như thế này phải mất rất nhiều tháng. Riêng khâu nhuộm, có khi phải nhuộm đi nhuộm lại rất nhiều lần. Khách đến Sa Pa thích trải nghiệm cách vẽ hoa văn, những hoa văn đặc trưng của văn hóa bản địa."

Từ khi có hợp tác xã, nhiều phụ nữ trong bản có việc làm ổn định. Bà Lù Thị Liềng phấn khởi cho biết: "Mua chỉ, nhuộm, se, kéo rồi ra khung, dệt. Từ năm có HTX, mọi thứ khác xưa nhiều. Bây giờ mà có không làm nông đi nữa, vẫn có cái ăn."

Không chỉ khôi phục nghề dệt nhuộm, mô hình du lịch trải nghiệm cũng được kết hợp khai thác, tạo nguồn thu mới cho hàng trăm phụ nữ. Chị Sởn Thị La, người phụ trách giới thiệu ẩm thực bản địa, tâm sự: "Em làm xôi ngũ sắc cho khách xem. Từ ngày có HTX, em thấy mình tự chủ, độc lập, không lệ thuộc ai cả. Em muốn lan tỏa điều này cho toàn thế giới biết rằng phụ nữ có thể làm được tất cả."

Các hợp tác xã như Mường Hoa nằm trong mạng lưới hỗ trợ của Chương trình GREAT do Chính phủ Úc tài trợ, triển khai tại Lào Cai và Sơn La, giúp phụ nữ dân tộc thiểu số phát triển kinh tế.

Ông Nguyễn Hoài Nam, Đại sứ quán Úc tại Việt Nam, nhấn mạnh: "Bình đẳng giới và nâng cao quyền năng cho phụ nữ là mối quan tâm của Chính phủ Úc và Chính phủ Việt Nam. Chúng tôi triển khai tại hai tỉnh Lào Cai và Sơn La để giúp phụ nữ dân tộc thiểu số vươn lên. Đầu tư cho phụ nữ là đầu tư cho tương lai."

Dựa trên quy trình thủ công hoàn toàn, không sử dụng hóa chất, sản phẩm thổ cẩm Mông vừa bảo tồn kỹ thuật truyền thống, vừa thân thiện môi trường. Chị Sùng Thị Lan cho biết: "Khách hàng là các nhà thiết kế, các nhà may lâu năm. Họ nhận biết rất nhanh độ tinh xảo của từng sản phẩm."

Từ kỹ năng se lanh, dệt vải, phụ nữ vùng cao giờ đã biết kết nối thị trường, kể câu chuyện văn hóa qua sản phẩm, kết hợp du lịch trải nghiệm, bán hàng qua nền tảng số. Họ đang trở thành người dẫn dắt cộng đồng, gìn giữ bản sắc và mở ra con đường thoát nghèo bền vững cho bản làng.

>>> Xin mời quý vị đón xem Thời sự HTV lúc 20 giờ và Chương trình Thế giới 24G lúc 20 giờ 30 phút mỗi ngày trên kênh HTV9