Năm học 2025-2026: Kiên định mục tiêu chất lượng và công bằng trong giáo dục

TP Hồ Chí Minh: Siêu đô thị và sức ép từ đổi mới quản lý

Phó Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Trần Thị Diệu Thúy cho biết thành phố luôn xác định giáo dục là ưu tiên hàng đầu. Năm học vừa qua, TP đã triển khai đồng bộ Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, kỳ thi tốt nghiệp THPT được tổ chức nghiêm túc với tỷ lệ đỗ đạt 99,86%. Công tác chuyển đổi số đạt bước tiến mạnh mẽ, 100% tuyển sinh đầu cấp khu vực TP cũ thực hiện trực tuyến, cùng công trình “Trường học số” chào mừng 50 năm Ngày giải phóng miền Nam.

Tuy nhiên, việc hợp nhất Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu với TP Hồ Chí Minh để hình thành siêu đô thị mới đã đặt ra không ít thách thức: địa bàn rộng, cơ sở vật chất không đồng đều, đặc biệt ở vùng khó khăn. Trong khi đó, mô hình chính quyền 2 cấp khiến trách nhiệm quản lý giáo dục chuyển về cấp xã, phường. Thực tế cho thấy mới khoảng 50% công chức văn xã có kinh nghiệm trong lĩnh vực giáo dục, dẫn đến lúng túng khi triển khai nhiệm vụ. Thành phố đã chỉ đạo Sở GD&ĐT mở tập huấn cho toàn bộ đội ngũ công chức phụ trách tại 168 phường, xã, đặc khu, nhằm hạn chế tối đa tình trạng thiếu đồng bộ.

Tuyên Quang: Đồng hành cùng học sinh vùng cao, biên giới

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tuyên Quang Vương Ngọc Hà cho biết, với 75% học sinh là con em đồng bào dân tộc thiểu số, tỉnh đã chú trọng bồi dưỡng văn hóa, xóa mù chữ cho người dân biên giới. Các lớp học được tổ chức tận thôn bản, gắn trách nhiệm của chính trị viên đồn biên phòng và hiệu trưởng địa bàn, bước đầu mang lại kết quả khả quan.

Tuyên Quang cũng đang thí điểm mô hình biểu tính dinh dưỡng tại trường mầm non, giúp quản lý khẩu phần ăn theo chuẩn của Viện Dinh dưỡng. Mô hình đã nhận được sự đồng thuận cao của phụ huynh và dự kiến nhân rộng toàn tỉnh. Bên cạnh đó, tỉnh mong muốn Bộ GD&ĐT quan tâm hơn đến giáo dục lịch sử truyền thống qua các hoạt động trải nghiệm, như đưa học sinh về Tân Trào, thăm lán Nà Nưa, Đình Tân Trào hay cột cờ Lũng Cú – những địa chỉ đỏ nuôi dưỡng lòng yêu nước và ý thức công dân.

Ngân sách giáo dục: Cần đảm bảo đầu tư bền vững

Thứ trưởng Bộ Tài chính Bùi Văn Khắng cho biết, năm 2025 ngân sách cho giáo dục dự toán khoảng 496 nghìn tỷ đồng, chưa đạt 20% tổng chi theo quy định, đồng thời vẫn còn tình trạng giải ngân chậm ở nhiều bộ, ngành, địa phương. Năm 2026, ngân sách dành cho giáo dục dự kiến đạt 630 nghìn tỷ đồng, tăng 134 nghìn tỉ đồng so với năm 2025, chiếm tối thiểu 20% tổng chi và có thể tăng thêm. Bộ Tài chính cũng yêu cầu các địa phương bố trí tối thiểu 5% tổng thu ngân sách cho giáo dục, trong khi các cơ sở đại học phải dành ít nhất 3% để tái đầu tư.

Việc đảm bảo ngân sách là điều kiện tiên quyết để xây dựng cơ sở hạ tầng trường lớp, mua sắm thiết bị và tuyển dụng giáo viên, qua đó tạo động lực cho các địa phương hoàn thành nhiệm vụ đổi mới giáo dục trong bối cảnh mới.

Hoàn thiện thể chế, đặt nền tảng đột phá

Ông Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, đánh giá Bộ GD&ĐT đã làm tốt công tác quản lý nhà nước về giáo dục, đặc biệt là xây dựng thể chế. Luật Nhà giáo – một đạo luật khó, lần đầu tiên điều chỉnh trực tiếp đối tượng nhà giáo – đã được Quốc hội thông qua với chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của đội ngũ và sự phát triển đất nước. Ba luật khác trong lĩnh vực giáo dục cũng đang được sửa đổi, cùng nhiều chủ trương mới của Đảng, Chính phủ như phổ cập mầm non 3-5 tuổi, miễn giảm học phí, hỗ trợ bữa trưa cho học sinh, học hai buổi/ngày, phát triển trường bán trú vùng dân tộc… đã được ngành Giáo dục tham mưu, triển khai hiệu quả.

Theo ông Vinh, năm học 2025-2026 có ý nghĩa đặc biệt khi Bộ Chính trị sẽ ban hành một Nghị quyết quan trọng về đột phá giáo dục – đào tạo. Ông đề nghị Bộ GD&ĐT tập trung vào sáu nhóm nhiệm vụ: xây dựng kế hoạch cụ thể triển khai Nghị quyết; tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách; rà soát phân cấp, phân quyền hợp lý; bảo đảm chi ngân sách tối thiểu 20% cho giáo dục; khắc phục tình trạng thiếu giáo viên, cán bộ quản lý; đánh giá việc thực hiện Chương trình GDPT 2018; đồng thời tăng cường thanh tra, giám sát các chính sách mới.

Có thể thấy, dù mỗi địa phương có đặc thù riêng, nhưng điểm chung là phải nắm chắc tình hình, quản lý chặt chẽ và đầu tư thỏa đáng để giáo dục thực sự trở thành trụ cột phát triển. Năm học 2025-2026 sẽ là phép thử cho nhiều chính sách mới, từ đổi mới quản lý, đầu tư nguồn lực đến bảo đảm công bằng trong tiếp cận giáo dục. Điều quan trọng là sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự chung tay của địa phương, nhà trường và phụ huynh. Khi giáo dục thực sự trở thành ưu tiên số một, mọi khó khăn đều có thể được tháo gỡ.

Nguồn: Cổng thông tin Chính phủ