20% thuế hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ và bài toán cạnh tranh của doanh nghiệp Việt

Theo công bố chính thức từ Bộ Công Thương, Mỹ sẽ áp mức thuế đối ứng 20% đối với hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ kể từ ngày 7/8. Đáng chú ý, mức thuế này cao hơn so với mức 19% áp cho Thái Lan, Indonesia, Philippines và Campuchia - Những quốc gia có cùng một số mặt hàng xuất khẩu thế mạnh như Việt Nam. Song ở bình diện lớn hơn, con số 20% đặt Việt Nam vào vị thế như quý vị đang nhìn thấy: cao hơn ASEAN, thấp hơn nhiều đối thủ toàn cầu. Nhiều nhận định cho rằng, bối cảnh này đang mang đến cơ hội lẫn thách thức cho xuất khẩu Việt Nam.

Được đặt vấn đề: "20% thuế xuất sang Mỹ liệu có tạo sức ép quá lớn cho doanh nghiệp khi cạnh tranh với những quốc gia có cùng ngành hàng thế mạnh như Việt Nam hay không?", đại diện thương hiệu xuất khẩu cà phê này chia sẻ, đây là thách thức nhưng cũng sẽ là cơ hội.

Chị Lê Trần Tiễn Phương Anh - Phụ trách xuất khẩu mặt hàng cà phê và tiêu Công ty K Coffee cho biết: "Thách thức là có, vì hàng Việt xuất khẩu sang phải có giá cao hơn, gây giảm sức cạnh tranh. Tuy nhiên, cơ hội cũng có, khi mà Mỹ hiện nay đa phần phải nhập cà phê thô từ Brazil hay Ethiopia, chứ họ không tự chế biến được. Vậy thì lúc này chính là cơ hội để chúng ta đẩy mạnh giới thiệu với họ các mặt hàng cà phê chế biến sâu, trà đặc sản của Việt Nam".

Đồng quan điểm tích cực, song song với việc đẩy mạnh nội địa hóa nguyên liệu, đầu tư sản xuất, phát triển thương hiệu để xuất khẩu với giá cao là điều mà doanh nghiệp này đang làm. Điều này không chỉ giúp Việt Nam tránh rủi ro bị áp thuế cao lên đến 40% mà còn góp phần định hình lại chuỗi cung ứng.

Chủ tịch Tập đoàn 365 Group, ông Đinh Vĩnh Cường cho biết Việt Nam đang đối mặt với thách thức thiếu hụt nguồn cung hạt điều nguyên liệu, phải nhập khẩu từ Campuchia và Nam Phi. Để tránh bị áp thuế cao 40% vì lo ngại hàng trung chuyển, doanh nghiệp đã thay đổi chiến lược. Thay vì xuất khẩu hạt điều thô, họ chuyển sang chế biến sâu, ướp tẩm gia vị và tập trung xây dựng thương hiệu riêng. Đây được xem là hướng đi giúp nâng cao giá trị sản phẩm và khẳng định vị thế của hạt điều Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Dù bị áp thuế cao hơn các nước ASEAN, song doanh nghiệp cho rằng, chính sách thuế quan của Mỹ lúc này chính là đòn bẩy để hàng Việt dần thoát khỏi vị thế "công xưởng gia công" như trước, củng cố nội lực để phát triển bền vững.

Chị Lê Trân Tiễn Phương Anh - Phụ trách xuất khẩu mặt hàng cà phê và tiêu của Công ty K Coffee, chia sẻ: "Trong khi Indonesia được áp mức thuế 19%, thấp hơn chúng ta và phần lớn chỉ xuất khẩu sản phẩm truyền thống, thì hàng cà phê chế biến của Việt Nam đã có sự thay đổi mạnh mẽ trong 3 năm trở lại đây. Cà phê đặc sản Việt Nam hiện đã khá nổi tiếng. Thậm chí, trà từ vỏ cà phê (cascara) cũng là một đặc sản độc đáo của chúng ta".

Bà Châu Nguyên Anh - Người sáng lập Công ty TNHH Thương mại LNS tại thị trường Australia, nhấn mạnh: "Cốt lõi của doanh nghiệp vẫn phải là sản phẩm." Bà cho rằng, dù ở thị trường nào, tiêu chuẩn chất lượng hiện tại đều rất cao.

Để giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống, bà Châu Nguyên Anh cho biết việc nắm vững các hiệp định thương mại tự do (FTA) và ưu đãi thuế là vô cùng quan trọng. Theo bà, những thị trường mới nổi như Mexico hay châu Phi đang mở ra nhiều cơ hội. Thay vì chỉ tập trung giải quyết một vấn đề, các doanh nghiệp có thể tìm thêm những hướng đi mới để phát triển bền vững.

Dự báo mức thuế suất mới đối với hàng Việt sẽ ít nhiều làm giảm nhu cầu xuất khẩu trong phần còn lại của năm 2025 và sang năm 2026. Song, những giải pháp ứng phó đã và đang được thực hiện được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp sớm vượt qua thách thức, tận dụng cơ hội cạnh tranh cho một hành trình dài hơi hơn.