Nước Mỹ những ngày này đang rung chuyển bởi một vụ nổ súng tại thành phố Minneapolis, bang Minnesota - nơi một công dân Mỹ, một điều dưỡng đã thiệt mạng trong một chiến dịch trấn áp nhập cư của lực lượng Liên bang.

Vụ việc không chỉ thổi bùng làn sóng biểu tình và phẫn nộ xã hội mà còn khoét sâu đối đầu giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và các lãnh đạo địa phương, trong bối cảnh nước Mỹ chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026. Minneapolis, thành phố lớn nhất bang Minnesota, từng là tâm điểm của các cuộc biểu tình quy mô lớn sau cái chết của George Floyd năm 2020. Sáu năm sau, nơi đây lại một lần nữa trở thành điểm nóng.

Vào sáng thứ Bảy, ngày 24 tháng 1 năm 2026, tại khu vực gần giao lộ Nicollet Avenue và đường 26, phía Nam Minneapolis, một vụ nổ súng xảy ra trong bối cảnh các đặc vụ Liên bang tiến hành hoạt động liên quan đến nhập cư.

Người thiệt mạng được xác định là Alex Pretti, 37 tuổi, công dân Mỹ, một điều dưỡng làm việc tại khoa chăm sóc đặc biệt của bệnh viện dành cho cựu chiến binh. Theo Bộ An ninh Nội địa Mỹ, Alex Pretti bị bắn khi các đặc vụ Tuần tra Biên giới cho rằng anh tiếp cận họ với vũ khí và chống cự trong lúc bị tước súng.

Cái chết của anh đã làm trầm trọng thêm tình hình vốn đã căng thẳng kể từ vụ bắn chết Renee Good, một phụ nữ Mỹ bị một đặc vụ ICE bắn chết vào ngày 7 tháng 1, cũng tại Minneapolis. Thành phố lớn của bang Minnesota này đã bị rung chuyển trong nhiều tuần bởi phong trào biểu tình phản đối sự hiện diện của ICE.

Chính quyền Trump hôm Chủ nhật qua phải đối mặt với áp lực dữ dội từ phe đối lập Dân chủ và người dân Minneapolis sau cái chết của điều dưỡng Alex Pretti. Hôm Chủ nhật, nhiều người đã tập trung trong cái lạnh thấu xương tại một đài tưởng niệm tạm thời được dựng lên để tưởng nhớ Alex Pretti tại hiện trường vụ nổ súng.

Tại trung tâm thành phố với hơn 400.000 dân này, gần một ngàn người đã tập trung vào giữa trưa để tuần hành tưởng niệm Alex Pretti và phản đối hành động của lực lượng thực thi pháp luật Liên bang. 

Cũng như sau cái chết của Renee Good, chính quyền Trump ngay lập tức đổ lỗi cho Alex Pretti, với nhận định từ Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem khi cho rằng nạn nhân là "khủng bố" vì "chuẩn bị dùng súng gây nguy hiểm cho các đặc vụ". Tuy nhiên, một phân tích của AFP thông qua một số video về sự kiện dường như mâu thuẫn với nhận định này.

Trong đoạn video lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội, Alex Pretti - một công dân Mỹ 37 tuổi - được nhìn thấy cầm điện thoại trên một con phố phủ đầy tuyết ở Minneapolis, ghi hình cảnh những nhân viên có áo vest in chữ "Cảnh sát" đang làm nhiệm vụ. Tại hiện trường, Pretti can thiệp khi một sĩ quan vật một người biểu tình khác xuống vỉa hè và xịt hơi cay vào mặt.

Ngay sau đó, một sĩ quan đã quật Pretti xuống mặt đường lạnh giá và một nhóm nhân viên Liên bang lao tới cố gắng còng tay người này. Chỉ trong vài giây, khi một sĩ quan khác mặc đồ xám xuất hiện và rút vũ khí từ thắt lưng của Pretti trong lúc anh đang quỳ, một phát súng vang lên. Tiếp theo, tiếng súng liên tiếp được nghe thấy, với ít nhất 10 phát được bắn về phía Pretti, người sau đó bất tỉnh tại chỗ, theo phân tích âm thanh từ các video.

Phát biểu về vụ việc, gia đình Alex Pretti cho biết họ "rất buồn và tức giận" trước cái chết của con trai và cáo buộc chính quyền lan truyền "những lời dối trá ghê tởm" về anh, đồng thời khẳng định Pretti là "một người tốt bụng".

Trọng tâm của cuộc khủng hoảng này là ICE - Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ, trực thuộc Bộ An ninh Nội địa Mỹ, được thành lập vào năm 2003 sau các vụ khủng bố ngày 11 tháng 9. ICE có vai trò quan trọng trong chính sách trấn áp người nhập cư trái phép của Tổng thống Trump, nhưng lực lượng này cũng làm dấy lên nhiều tranh cãi.

ICE trong năm qua đã thực hiện hàng nghìn vụ bắt giữ tại nơi công cộng. Dư luận đặc biệt chú ý về việc các đặc vụ ICE bịt kín mặt, mặc thường phục và sử dụng xe không biển hiệu để đối phó với người nghi cư trú trái phép.

Dưới thời Tổng thống Donald Trump, ICE được trao quyền rộng hơn. Tại Minnesota, chiến dịch quy mô lớn mang tên Metro Surge triển khai từ tháng 12 năm 2025 đã dẫn tới hàng trăm vụ bắt giữ và đụng độ. Tuy nhiên, các chiến dịch này bị cáo buộc là lạm quyền và gieo rắc sợ hãi.

Vụ nổ súng này đã phơi bày sự chia rẽ sâu sắc trong xã hội Mỹ: Một bên coi đây là hành động để duy trì trật tự, bên kia xem là biểu tượng của lạm quyền. Nó làm dấy lên các cuộc biểu tình lớn, tranh cãi về cải tổ ICE và làm suy giảm lòng tin vào các cơ quan thực thi pháp luật Liên bang. Tỷ lệ ủng hộ ông Trump đã tụt xuống khoảng 36%, gần mức thấp kỷ lục, theo các thăm dò mới nhất.

Thống đốc bang Minnesota Tim Walz yêu cầu cuộc điều tra phải do chính quyền địa phương tiến hành, khẳng định không thể tin tưởng chính phủ Liên bang .

Một thẩm phán Liên bang cũng đã ra lệnh bảo quản toàn bộ bằng chứng liên quan đến cái chết của Alex Pretti. Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump cáo buộc Thống đốc Walz và Thị trưởng Minneapolis kích động nổi loạn. Trên Truth Social, ông gọi Thống đốc Minnesota là "yếu đuối" và kêu gọi hợp tác để trục xuất người nhập cư bất hợp pháp. Cần biết rằng bang Minnesota là đại bản doanh của phe Dân chủ.

Cuộc khủng hoảng ICE diễn ra đúng vào thời điểm Đảng Cộng hòa chỉ nắm thế đa số mong manh tại Hạ viện 218 ghế so với 213 ghế của Đảng Dân chủ. Các cuộc thăm dò cho thấy tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Trump giảm xuống khoảng 36%, gần mức thấp kỷ lục. Nguy cơ bế tắc ngân sách và đóng cửa một phần chính phủ đang hiện hữu nếu Quốc hội không thông qua ngân sách cho Bộ An ninh Nội địa.

Từ một vụ nổ súng trên đường phố Minneapolis, nước Mỹ đang đối diện với những câu hỏi lớn về quyền lực Liên bang, cải tổ nhập cư và ranh giới của việc thực thi pháp luật. Trong bối cảnh bầu cử giữa nhiệm kỳ 2026 đang đến gần, vụ việc này có thể trở thành bước ngoặt chính trị không chỉ với chính quyền Tổng thống Donald Trump mà với toàn bộ cục diện chính trường Mỹ trong năm nay.